Voor financiële professionals in Nederland

De marktimpact van het conflict tussen Rusland en Oekraïne: een visie op alle beleggingscategorieën

Paul O’Connor

Paul O’Connor

Head of Multi-Asset | Portefeuillebeheerder


25 februari 2022

Paul O’Connor, hoofd van het Multi-Asset-team in het VK, geeft een overzicht van de eerste reacties van de markt op de gebeurtenissen in Oost-Europa.

Kernpunten

  • In de vroege handelsuren in Europa gisteren (24 februari) zagen we dat beleggers in eerste instantie reageerden op de Russische activiteiten door risico af te bouwen, omdat het zicht op de wereldwijde economische en geopolitieke vooruitzichten vertroebelde.
  • Maar vervolgens vond een opmerkelijke verschuiving van het sentiment plaats. Tegen de tijd dat de handel in de VS van start ging was de mindset van de beleggers alweer verschoven van een eerste paniekerige verkoopgolf naar een zoektocht naar verstoringen in de markt.
  • Als het militaire conflict plaatselijk blijft, zullen de wereldwijde economische gevolgen waarschijnlijk beperkt blijven tot de omvang en de duur van de prijsstijging van de grondstoffen, wat mogelijk wordt versterkt door het ongunstige effect hiervan op het ondernemers- en consumentenvertrouwen.

Wij stellen ons in deze situatie terughoudend op, omdat we nog niet eerder een dergelijke poging tot een gedwongen regimeverandering zoals nu in Oekraïne hebben meegemaakt. We zijn getuige van historische ontwikkelingen in Europa en zijn ons bewust van de destabiliserende politieke gevolgen, die zich mogelijk verder uitbreiden dan Oekraïne.

De Russische invasie maant tot vraagtekens over de integriteit van de hele naoorlogse wereldwijde diplomatieke veiligheidsarchitectuur. De relatie tussen Rusland en het Westen zal nooit meer hetzelfde zijn. De effecten hiervan sijpelen mogelijk door naar de Baltische Staten, de Balkan en zelfs Azië. Bovendien kan de manier waarop het Westen op Rusland gaat reageren ook impact hebben op hoe China zich in de toekomst gaat opstellen ten opzichte van Taiwan.

Een veranderende houding van de beleggers

Voorlopig zijn beleggers met name bezig met de mogelijke omvang van het conflict dat zich aan het ontvouwen is. We verwachten dat de markt een verschil zal maken tussen een scenario waarin een snelle regimeverandering in Oekraïne plaatsvindt en een scenario van een langdurig militair conflict. De koersontwikkelingen gedurende de dag (24 februari) duidden erop dat beleggers vooral keken naar het verleden, waarin we zagen dat grote geopolitieke schokken, waaronder plaatselijke oorlogen, doorgaans zorgen voor goede koopmomenten.

In de vroege handelsuren in Europa gisteren zagen we dat beleggers in eerste instantie reageerden door risico af te bouwen, omdat het zicht op de wereldwijde economische en geopolitieke vooruitzichten vertroebelde. Dit leidde tot een reflex op de markt; een brede verkoopgolf binnen alle risicovolle beleggingen, een bloedbad op de Russische markten, grote druk op de grondstoffen en een voorspelbare rotatie naar veilige havens, zoals goud.

Maar er vond een opmerkelijke verschuiving in het sentiment plaats op de financiële markten gisteren. Tegen de tijd dat de handel in de VS van start ging was de mindset van de beleggers alweer verschoven van een eerste paniekerige verkoopgolf naar een zoektocht naar verstoringen in de markt. En hier zal wellicht nog veel werk in te vinden zijn, nu de secundaire effecten van de gebeurtenissen in Oekraïne vorm beginnen te krijgen. Wij denken dat de financiële gevolgen van de sancties, de economische impact van de druk op de grondstoffen en de mogelijke reactie van de grote centrale banken de grootste aandachtspunten gaan zijn.

De uitdagingen waar we voor staan

Als het militaire conflict plaatselijk blijft, zullen de wereldwijde economische gevolgen waarschijnlijk beperkt blijven tot de omvang en de duur van de prijsstijging van de grondstoffen, wat mogelijk wordt versterkt door het ongunstige effect hiervan op het ondernemers- en consumentenvertrouwen. Zoals het er nu voorstaat gaan deze factoren logischerwijs meer impact hebben in continentaal Europa dan elders. Een langdurige krappe grondstoffenmarkt kan wel eens een aanzienlijk deel van de groei in de eurozone belemmeren, maar de impact op de Amerikaanse economie en andere economieën is waarschijnlijk een stuk kleiner.

De impact van oplopende grondstoffenprijzen op de inflatie maakt de toch al zo lastige taak van de centrale banken nog moeilijker. Hoewel de huidige marktonzekerheid mogelijk de kans op de meer agressieve (‘hawkishe’) scenario’s van de Amerikaanse Federal Reserve (Fed) verkleint (zoals een renteverhoging van 50 basispunten in maart), verwachten we verder weinig impact op de Amerikaanse rente. Op dit moment zal het conflict niet veel invloed hebben op de besluitvorming van de Fed, tenzij het conflict leidt tot een herziening van de vooruitzichten voor de Amerikaanse arbeidsmarkt.

Het conflict is wel een reële uitdaging voor de Europese Centrale Bank (ECB). De eerste implicatie is een stijging van de inflatie, die in Europa al op het hoogste punt ligt van de afgelopen 30 jaar.1 Los daarvan zijn er in de eurozone nog weinig signalen van een oververhitte economie. De binnenlandse vraag blijft gematigd, de loondruk ligt lager dan in het VK en in het VS, en het grootste gedeelte van de inflatiedruk wordt geïmporteerd. Nu het economische vertrouwen onder druk komt te staan zal de ECB de grondstoffenschok eerder als een tegenslag zien voor de reële inkomens van consumenten dan als een bron van een aanhoudende inflatiedruk. Wij denken dat het conflict een rem gaat zijn voor de rente in de eurozone, en dat de aandacht van de ECB zal uitgaan naar de uitdaging om de rente significant boven de nulgrens te krijgen.

Gevolgen voor beleggers

We denken dat de ontwikkelingen voorlopig een schaduw gaan werpen over Europa, we verwachten dan ook een lastiger klimaat voor aandelen in de eurozone dan in het VK en in de opkomende markten. De obligatiemarkt in Europa lijkt aantrekkelijk, nu de uitstroom van kapitaal zorgt voor hogere obligatierendementen en -spreads. We zien in Europa weinig risico op langdurige hogere korte rentes, maar verwachten wel dat de groei veerkrachtig genoeg zal zijn om de kans op een recessie laag te houden. Op andere plekken kunnen de marktbewegingen als gevolg van het conflict zorgen voor kansen om laag te kopen, bijvoorbeeld bij Amerikaanse groeiaandelen, zoals we ook zagen op de markten op 24 februari.2

1Bron: Bloomberg, Euro Area harmonised index of consumer prices, 31 januari 2022
2Bron: The Wall Street Journal, Growth Stocks Surge as Investors Back Away from Value Shares, 24 februari 2022

Begrippenlijst:

Koop laag (‘Buy the dip’): het kopen van een effect nadat de koers is gedaald vanuit het idee dat de nieuwe lage prijs een koopje of een tijdelijke daling betreft en dat het effect uiteindelijk gaat terugveren en de koers weer gaat oplopen.
Groeiaandelen: beleggers verwachten dat de winsten van groeiaandelen harder zullen groeien dan de gemiddelde groei van de markt, en daarmee hun koersen ook.
‘Hawkish’: een ‘hawkish’ monetair beleid of monetaire verkrapping verwijst naar ingrepen van een centrale bank om te inflatie in te perken en de economische groei te vertragen, doorgaand door de rente te verhogen en de geldtoevoer te verminderen.
Spread/creditspread: Het rendementsverschil van een bedrijfsobligatie boven een gelijkwaardige staatsobligatie.
Rendement: de inkomsten uit een effect, meestal uitgedrukt als een percentage. Voor een obligatie wordt dit berekend door de couponrente te delen door de actuele obligatiekoers.

Dit zijn de visies van de auteur op het moment van publicatie en die kunnen afwijken van de visies van andere personen of teams bij Janus Henderson Investors. De genoemde effecten, fondsen, sectoren en indices in dit artikel vormen geen (deel van een) aanbod of verzoek om die effecten te kopen of te verkopen.

 

Resultaten uit het verleden geven geen indicatie over toekomstige rendementen. Alle performancegegevens omvatten inkomsten- en kapitaalwinsten of verliezen maar geen doorlopende kosten en andere fondsuitgaven.

 

De informatie in dit artikel mag niet worden beschouwd als een beleggingsadvies.

 

Begrippenlijst 

 

Reclame.