Quick View: de gedurfde sprong van Duitsland

Voorbereidende gesprekken tussen de Christen-Democratische Unie (CDU) en de Sociaal-Democratische Partij (SPD), de twee partijen die hopen de volgende regering van Duitsland te vormen, hebben eerste resultaten opgeleverd. In een politieke aardverschuiving zijn de twee partijen overeengekomen om de Duitse grondwet te herzien om de staatsschuldregels te hervormen en de 'schuldenrem' los te laten.

De volgende stap is dat de Duitse bondskanselier, Friedrich Merz van de CDU, samen met de SPD dat voorstel aan het Duitse parlement voorlegt. Hoewel woordvoerders van de Groenen en de Liberalen, die geen deel zullen uitmaken van de volgende regering, hun aarzeling hebben uitgesproken, vermoeden we dat er uiteindelijk voldoende steun zal zijn om dit voorstel over de streep te trekken.

Het akkoord zou defensie-uitgaven boven 1 procent van het bbp vrijstellen van de schuldenrem (waardoor de regering de militaire uitgaven naar behoefte kan verhogen) en de deur openzetten voor een infrastructuurpakket van € 500 miljard ($ 535 miljard) om de economie te hervormen, waarbij dit geld over een periode van 10 jaar vrijgemaakt wordt. Als het wordt goedgekeurd, verwachten we dat de regering enige tijd nodig heeft om projecten te identificeren en te prioriteren. De impact van deze uitgaven op de economie zal dan ook op zijn vroegst vanaf 2026 merkbaar zijn.

De schuldpositie van Duitsland is momenteel relatief gezond, met een federale schuld ten opzichte van het bbp van ongeveer 61 procent. Deze pakketten zouden de staatsschuld met 20 procentpunt kunnen verhogen, al is dat vooralsnog niets meer dan een ruwe schatting. De markten reageerden positief op dit nieuws. Gezien de zeer lage relatieve waarderingen van Europese aandelen, denken wij dat meer nieuws verder bij kan dragen aan een positieve verschuiving in het beleggingssentiment ten opzichte van de regio.

We hebben goede hoop dat een nieuwe Duitse regering onder bondskanselier Merz veel dynamischer zal blijken zijn haar voorgangers. Duitsland moet weer een leidende rol op zich nemen om hervormingen in de Europese instellingen en in het Europese project zelf aan te sturen, een proces dat volgens ons al wel aan de gang is. De afgelopen maanden hebben we gezien hoe de Europese Commissie werkte aan het terugdringen van ketenrechten, duurzaamheidsrapportage, CO2-grensbelasting en taxonomie. We gezien hoe er gediscussieerd wordt over de securitisatiemarkt, een afzwakking van de emissiedoelstelling van de auto-industrie en een 'coalition of the willing' om Oekraïne te steunen. We hopen dat de enorme externe druk van zowel vriend als vijand op Europa veranderingen en verbeteringen teweeg zal brengen die anders misschien ondenkbaar zouden zijn geweest.

--

Begrippenlijst:

Bbp (bruto binnenlands product): de waarde van alle eindproducten en diensten die een land in een bepaalde periode (gewoonlijk per kwartaal of per jaar) produceert. Wanneer het bbp stijgt, geven mensen meer geld uit en kunnen bedrijven uitbreiden, en vice versa. Het bbp is een brede maatstaf voor de omvang en gezondheid van de economie van een land en kan worden gebruikt om verschillende economieën te vergelijken.

Schuld als percentage van het bbp: een maatstaf voor de schuld die een land heeft in verhouding tot het bbp, uitgedrukt als een percentage.

Schuldenrem: de schuldenrem is sinds 2016 juridisch bindend voor de Duitse federale regering en sinds 2020 voor de zestien deelstaten van het land. Hoewel de deelstaten helemaal geen schulden mogen maken, laat de schuldenrem de federale overheid wat ruimte om in uitzonderlijke tijden meer geld uit te geven en in normale tijden kleine bedragen te lenen.